Feestelijke opening van ons mooie project

Onze heuglijke trip naar Zambia oktober 2011

Zambia. Met alleen het uitspreken van het woord Zambia adem je al zoveel ‘Afrika’ uit dat je je onbewust heel even op safari waant. Zambia, land van olifanten, de Zambezi en de Victoria Falls en wij gingen er heen. Met een missie.

Eind oktober 2011 vertrokken Wim, Nils, Michel, Katrien en ik naar het land waar ProjectsNow zich de laatste jaren op heeft gefocust. Het primaire doel van de reis was om de dorpjes die we steunen, Bbakasa en Namoomba, te bezoeken. We waren benieuwd naar de resultaten van eerdere en nog lopende projecten, en wilden tegelijkertijd een inventarisatie maken van de problemen en tekortkomingen waar we ons de komende periode op zouden kunnen richten. Daarnaast zou in deze week de zusterpost, die we in de loop van 2011 hadden laten opknappen, officieel worden geopend.

Een ander belangrijk doel van ons bezoek was om zoveel mogelijk met de lokale bevolking te praten. Om ze beter te leren kennen, om onze directe betrokkenheid te tonen en om te kijken of we met elkaar ‘in gesprek’ konden raken, strevend naar een langdurige en vruchtbare samenwerking. En dat alles met z’n vijven, in één week. Het werd een vol programma.

Reisverslag

Na een voorspoedige vlucht naar Lusaka en een warm onthaal door het personeel van reis- en planningsorganisatie BushBuzz rijden we in onze gehuurde witte Toyota Landcruiser (“Are you from the United Nations?”), gewapend met twee koelboxen vol ijs en een overdaad aan met spanning geladen enthousiasme, richting Bbakasa/Namoomba, Siavonga District.

De ‘snelweg’ in Zambia is mede dankzij de Chinezen een prima weg, maar eenmaal van die verharde weg af is het al gauw hobbelen over onverharde kronkelweggetjes. Zo ook de weg richting Bbakasa/Namoomba. Pas na 30km hobbelen bij een snelheid van 20km/u rijden we langs een bordje ‘Bbakasa Basic School’. De oranje klaslokalen en fel roze lerarenwoningen steken wat schril af tegen de opvallend grauwe en droge omgeving, maar ze staan er erg mooi bij. Schoolhoofd Edson komt ons al tegemoet gerend voor een snelle rondleiding.

Terwijl we uitstappen en de omgeving in ons opnemen hoor ik in de verte een mooi geluid, alsof mensen aan het zingen zijn. Ik vraag Edson of hij weet wat ik hoor, en hij antwoordt: “You can hear the women of our villages are rehearsing their songs for the Health Clinic opening ceremony!” Het blijkt een voorbode van een prachtige week.

De bevolking van Bbakasa/Namoomba is enorm vriendelijk, en ondanks dat iedereen toch een beetje raar opkijkt van vijf blanke Europeanen voelen we ons al snel op ons gemak. We praten zoveel als we kunnen, met mensen van de school, met mensen uit het dorp en met mensen van buitenaf. De oprechte dankbaarheid voor onze inspanningen heeft in deze gesprekken een terugkerend karakter. Anderzijds worden ook enkele nog aanwezige problemen herhaaldelijk benadrukt: er is grote behoefte aan een zusterhuis, en een minstens zo grote behoefte aan water. Het zusterhuis stond gelukkig al een tijdje op de agenda, en ProjectsWater lijkt hierbij geboren.

Wim, Nils en ik bezoeken het ziekenhuis in Siavonga en ontmoeten daar, na veel óver hem gehoord te hebben maar bijzonder weinig ván hem gehoord te hebben (hij bestaat dus echt!) Dr Joseph Kabungo: hoofd van Siavonga District Hospital en teamarts van het Zambiaanse voetbalteam (de kersverse Afrikaans kampioenen na de met penalty’s gewonnen finale tegen de gedoodverfde favoriet Ivoorkust, red.). Het blijkt een enorm aardige vent die bovendien veel waardering heeft voor onze inspanningen en belooft zich in te gaan zetten voor extra steun aan de nieuwe zusterpost.

De openingsceremonie van de zusterpost wordt een groot succes. De Musokwe Health Clinic wordt officieel geopend en overgedragen aan Dr Kabungo. Er wordt gesproken door Wim, door Dr Kabungo zelf, door Nils, en ook door de District Commissioner, een soort provinciaal bestuurder en daarmee bijzonder hoog bezoek voor zo’n kleine afgelegen nederzetting als Bbakasa/Namoomba.

Ook Mr Asif, de oorspronkelijke oprichter van de kliniek, is aanwezig en spreekt. En na enkele mooie intermezzo’s van het (wees)kinderkoor en de prachtige liederen van de vrouwen uit het dorp wordt de ceremonie afgesloten met een woord van Mr Anderson sr., voormalig dorpshoofd.

Het belangrijkste moment van de week moet echter nog komen, want op de laatste middag komen we in ons gastenverblijf aan de Zambezi bijeen met de recent opgerichte Nanyanga Ward Development Committee. Deze Development Committee bestaat uit tien democratisch gekozen leden uit beide dorpen, en zal de schakel gaan vormen tussen ProjectsNow en de lokale bevolking.

We bespreken hoe we beter met elkaar kunnen communiceren, hoe we kunnen investeren in een langdurige samenwerking, en hoe we de intentie van die samenwerking kunnen garanderen. Uiteindelijk tekenen we allebei een ‘letter of understanding’, waarmee deze intenties en de bijbehorende doelstellingen zwart op wit worden gezet. Een haast magische bijeenkomst die ons nog lang bij zal blijven.

Aan al het mooie komt een eind, en met moeite zeggen we na een week ‘onze dorpjes’ een voorlopig vaarwel. Onze individuele ervaringen hebben een gezamenlijke conclusie: wat zijn de mensen hier blij met de dingen die we voor ze doen, en wat moeten we hier toch vooral mee doorgaan!

Zoals enkele buitenstaanders ons later nog op het hart drukten: “Ever since ProjectsNow has started their activities in that area, you can tell the people have changed in a positive way.” Een mooier compliment kun je toch niet krijgen?

Lester